İklim krizi tarlaları vuruyor! işte tarımda afetlerin faturası

Kuraklık, dolu, seller derken tarlalar her sezon yeni bir krizle savaşıyor. TARSİM’e yapılan bitkisel ürün hasar ihbarları 2025’te bir önceki yıla göre yüzde 51.2 arttı. Hasar ödemeleri 2023’te 8 milyar TL, 2024’te 12 milyar TL iken 2025’te 35 milyar TL’ye çıktı. Bu yılın 10 aylık döneminde üreticilere 13 milyar TL’lik hasar ödemesi yapılırken, son dört yılda rakam yaklaşık 70 milyar TL oldu.

İklim değişikliği, vatandaşın tabağındaki yemekte kendini giderek daha fazla gösteriyor. Zararlı böcek istilaları, kuraklık, don, seller aylarca süren emeğin çöp olmasına, vatandaşın da daha pahalıya beslenmesine neden oluyor. Diğer yandan çiftçiyi artan afetlere karşı korumak için ayrılan kaynaklar da ciddi bir artış içinde. Tarım sigortalarına yönelik hasar ihbarlarındaki yükselme dikkat çekici boyutlarda. TARSİM verilerine göre, bitkisel ürün sigortasında hasar ihbarı sayısı 2024’te 284 bin 357 iken 2025’te 430 bin 76’ya çıktı. Bu yılın ocak-ekim dönemini kapsayan 10 aylık dönemde ise tüm tarım sigortası branşlarında alınan hasar ihbarı 478 bine ulaştı. Bu ihbarların 311 bini bitkisel ürün ve sera sigortalarından oluştu. İşte son yıllarda iklim krizinin tarıma etkileri.. TARSİM verilerine göre, hasara neden olan afetler yıllara göre değişim gösterdi. 2023’te üreticilerden en çok dolu, don, yaban domuzu, sel-su baskını ve fırtına nedeniyle hasar ihbarı alınırken 2024’te dolu ön plana çıktı. 2025’te zirai don, 2026’da ise sel ve su baskınları tarımda hasarı artırdı. * Bitkisel ürün sigortasında 2024’te en fazla ihbar 123 bin 239 adet (yüzde 43.3) ile doludan kaynaklanırken, 2025’te ilk sıraya 171 bin 558 (yüzde 39.8) ihbar ile don yerleşti. * Bu yıl ise en fazla hasara neden olan doğal afet sel ve su baskınları oldu. Zirai donun neden olduğu hasarlar ise geçen yıldan farklı olarak bölgesel düzeyde kaldı. EN FAZLA İHBAR MANİSA’DAN * Hasar ihbarlarının belirli illerde yoğunlaşması da dikkat çekti. 2023’te en fazla ihbar Manisa, Konya, Samsun ve Malatya illerinden geldi. 2024’te yine Manisa, Malatya, Konya, Amasya ve Çorum’dan hasar başvuru alındı. 2025’te yine Manisa ve Malatya ön plana çıkarken Giresun, Ordu ve Yozgat bu illeri izledi. * Bu yılın ocak-ekim döneminde en fazla ihbar alınan iller Malatya, Manisa, Diyarbakır, Amasya ve Tokat oldu. Samsun, Ordu ve Giresun’da fındık alanları sel, su baskını ve heyelandan etkilenirken, farklı bölgelerde mısır ve ayçiçeğinde yabani hayvan ve kuş zararları nedeniyle ihbar artışları görüldü. Hasarların ürün dağılımına bakıldığında 2023’te en çok fındık, buğday ve üzüm için hasar ihbarı alındı. 2024 yılında buğday, ayçiçeği, arpa, kayısı, üzüm ve fındık bahçelerinden ihbar gelirken, 2025’te sıralama fındık, buğday, üzüm, ayçiçeği, kayısı ve arpa şeklinde oldu. * 2026’nın 10 aylık döneminde sel ve su baskını ile dolu ve fırtına gibi nedenlerle mercimek, buğday ve arpa ürünleri, dolu nedeniyle de şeftali ve nektarin meyveleri etkilendi. Üzüm ve kayısı ise düşük şiddette dolu ve dondan hasar gördü. YAKLAŞIK 4 YILDA 140 MİLYON DEKAR * TARSİM kapsamında 2023’te 33 milyon, 2024’te 35.6 milyon, 2025’te 44.3 milyon ve 2026 yılı ekim ayı itibarıyla ise 27 milyon dekar alan sigortalandı.  TARSİM’den aldığımız bilgilere göre 2025 sonu itibarıyla Bitkisel Ürün Sigortası ve Sera Sigortası’nda sigortalılık oranı yüzde 30 seviyesinde. YILLARA GÖRE TARSİM’İN YAPTIĞI HASAR ÖDEMESİ MİKTARI (TL) 2023: 8 milyar 2024: 12 milyar 2025: 35 milyar 2026 (İlk 10 ay): 13 milyar şevval