Yazı Detayı
05 Ağustos 2019 - Pazartesi 15:06 Bu yazı 302 kez okundu
 
KOYUN-KEÇİ VEBASI
Tahir Yavuz
 
 

“Son günlerde basında çıkan haberlerde koyun keçi vebasından söz edildiği için özellikle tüketicilerde bir panik oluştu. Çok miktarda soru geldi. Özellikle veba adının ürkütücü etkisi ile oluşan panik sebebiyle iki yıl önce derlediğim yazıyı tekrar yayınlamanın yararlı olabileceğini düşündüm. “

 

Etkeni virüs olan bu hastalık küçükbaşların vebası, koyun – keçi vebası, küçük geviş getirenlerin vebası =PPR olarak bilinir.  Daha çok keçilerde görüldüğü için “Keçi Vebası” denilmekle birlikte, hastalık koyunlarda ve yaban hayatındaki küçük geviş getirenlerde de görülür.

Etken virüstür (Paramyxovirus-morbillivirus).  İnkubasyon süresi 2-6 gündür.  Hastalık birdenbire ortaya çıkar.  Yüksek ateş, iştahsızlık, durgunluk ile başlayan hastalık daha sonra burun akıntısı, diş etlerinde, damakta, dilde ve yanaklarda sıyrık şeklinde yaralar ile devam eder.

Burun akıntısı giderek koyulaşır.

Burun deliklerinin iç ve dış kısımlarında kabuklaşmalar oluşur.  Bu kabuklar ve koyu burun akıntısı yüzünden burun tıkanıklığı ile solunum güçlüğü ortaya çıkar.

Bu belirtilere aksırık, tıksırık, öksürük ve göz yaşı akıntısı eşlik eder.  Devamında pneumoni= zatürre şekillenir, ishal görülmeye başlar.

Hastalık burun akıntısı, aksırık, tıksırık esnasında etrafa saçılan damlacıklar, bulaşık su, yataklık, altlık malzemesi ve yemlikten diğer hayvanlara da yayılır.

Şiddetli ishal, zatürre ( pneumoni), aşırı sıvı kaybı ve hızlı zayıflama ile hastalıktan şüphe edilir.  Kesin teşhis laboratuvar testleriyle konulur.

Hastalık ağız yaraları bakımından ilk başta ektima, mavi dil, şap hastalıklarıyla, zatürre yönünden pasteurella, kontagioz keçi ciğer ağrısı, ishal yönünden koksidiyoz ve diğer ishaller ile karıştırılabilir.  Kesin teşhis için laboratuvara numune gönderilir.

Koyun-Keçi vebası =PPR  hastalığında hızlı ve aşırı zayıflama, kötü kokulu ishal, hastalığın hızla yayılması, bazen vulva ve vaginada lezyonlar dikkat çekicidir.  Şiddetli olaylarda hayvan ölü bulunur (Ani Ölüm).

Hasta hayvanların dışkılarının yayılma kaynağı olduğu unutulmamalıdır.

Gençler yaşlılardan daha duyarlıdırlar.  Yakalanma ve ölüm oranı gençlerde daha yüksektir.

Ölüm oranı yüzde 20-90 arasındadır.

Hastalığa yakalanma oranı %80- 100 dür.

Ölüm oranı gençlerde %80-90 a çıkar.

Hastalık ilk ateşin görülmesinden itibaren 5-10 gün içinde ölüm veya iyileşme ile sonuçlanır.

Hastalığın tedavisi yoktur.

Destek tedavileri ölüm oranını azaltır.

Koyun-Keçi vebasının aşısı vardır.

Zoonoz değildir.  İnsanlara bulaşmaz.

Aşılama, karantina ve dezenfeksiyon “Koruyucu Hekimlik” için önemlidir.  Sodyum hipoklorid (çamaşır suyu), %5 lik sodyum hidroksit veya glutaraldehit dezenfeksiyonda tercih edilmesi gereken çözeltilerdir.

Koyun-Keçi vebası  pasteurellosis, diğer ishaller ve yavru atma ile komplike olabilir.

Koyun ve keçilerin vebası Afrika-Asya ve Ortadoğu ülkelerinde, ne yazık ki, ülkemizde de görülen, büyük ekonomik kayıplara sebep olan bir hastalıktır.  Aşılamanın ihmal edilmemesi gerekir.

 
Etiketler: KOYUN-KEÇİ, VEBASI,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
24 Şubat 2020
ÇİFTLİK HAYVANLARINDA İÇ PARAZİTLERLE MÜCADELE
16 Okunma.
17 Şubat 2020
KUZULARDA BAKIR EKSİKLİĞİ
51 Okunma.
27 Ocak 2020
İŞKEMBEDEKİ YABANCI CİSİMLER
73 Okunma.
20 Ocak 2020
UZUN SÜRELİ ANTİBİYOTİK KULLANIMI
69 Okunma.
23 Aralık 2019
KUZULAR ÖLMESİN
500 Okunma.
16 Aralık 2019
TÜRKİYE’DE HAYVANCILIĞIN SON 40 YILI
106 Okunma.
18 Kasım 2019
SÜT SIĞIRCILIĞI İŞLETMELERİNDE HAYVAN REFAHI
94 Okunma.
04 Kasım 2019
KOYUNLARDA FLUSHİNG
218 Okunma.
31 Ekim 2019
GÜNEŞ IŞIĞINA DUYARLILIK
116 Okunma.
22 Ekim 2019
BUZAĞILAR RİSK ALTINDA
179 Okunma.
02 Ekim 2019
BİYOGÜVENLİK
207 Okunma.
25 Eylül 2019
4H
190 Okunma.
02 Eylül 2019
BOĞA SEKTÖRÜNDE YENİ GENETİK İNDEKSLER:
231 Okunma.
19 Ağustos 2019
SARIYA BOYANMIŞ BUZAĞILAR
249 Okunma.
22 Temmuz 2019
CAE
299 Okunma.
18 Temmuz 2019
CILIZ KUZULAR
282 Okunma.
02 Temmuz 2019
SÜT TAŞI
422 Okunma.
25 Haziran 2019
ISLAK AĞIZLI KUZULAR
842 Okunma.
17 Haziran 2019
BEYAZ KARACİĞER
379 Okunma.
10 Haziran 2019
İNEKLERDE SİNİRSEL BOZUKLUKLAR
747 Okunma.
31 Mayıs 2019
İNEKLERİN MEMELERİNDE YARA
626 Okunma.
27 Mayıs 2019
BUZAĞILARDA GÖBEK ŞİŞLİĞİ
291 Okunma.
23 Mayıs 2019
MASTİTİS VE İNSAN
355 Okunma.
13 Mayıs 2019
KEÇİLERDE MASTİTİS
1137 Okunma.
29 Nisan 2019
İNEKLER ZAYIFLARSA
840 Okunma.
22 Nisan 2019
ÜLKEMİZDEKİ ETÇİ KOYUN IRKLARI
1496 Okunma.
15 Nisan 2019
ETÇİ KOYUN IRKLARI
3172 Okunma.
08 Nisan 2019
KEÇİLER ZAYIFLIYORSA
374 Okunma.
01 Nisan 2019
AĞIZ SÜTÜ
466 Okunma.
18 Mart 2019
KOYUN VE KUZULARDA SİNİRSEL HASTALIKLAR
1503 Okunma.
11 Mart 2019
KOYUNLAR NEDEN DÜŞÜK YAPAR
1082 Okunma.
26 Şubat 2019
HAYVANCILIKTA PROFESYONELLİK
529 Okunma.
21 Şubat 2019
KURALLARA UYMALIYIZ
403 Okunma.
11 Şubat 2019
KUZULARDA TOPALLIK
584 Okunma.
04 Şubat 2019
KOYUNLARDA TOPALLIK
857 Okunma.
30 Ocak 2019
HAYVANLARDA TOKSOPLAZMOZ
687 Okunma.
17 Ocak 2019
BUZAĞILARDA SU ZEHİRLENMESİ
638 Okunma.
07 Ocak 2019
ODUN DİL, YUMRU ÇENE
1904 Okunma.
28 Aralık 2018
İneklerde Böbrek Yangısı
1157 Okunma.
Haber Yazılımı