Yazı Detayı
25 Haziran 2019 - Salı 09:59 Bu yazı 849 kez okundu
 
ISLAK AĞIZLI KUZULAR
Tahir Yavuz
 
 

Doğumu takiben kuzuların ağızlarından aşırı miktarda salya akmasıyla ortaya çıkan bir hastalıktır.

Hastalığa yurtdışında Watery Mouth Disease (WMD) yani Sulu Ağız Hastalığı, Salyalı Kuzu Hastalığı adını veriyorlar.

Sulu Ağız veya Islak Ağız hastalığının etkeni E. coli’dir. Hazırlayıcı faktörler hastalığın ortaya çıkmasında büyük rol oynarlar. Sürü yönetiminin temel ilkeleri olan ‘’Kuru ve Temiz’’ sisteminin tersine ıslak ve pis barınaklar, kapalı, kalabalık, sıkışık ağıllar, hijyenik olmayan koşullar hastalığa zemin hazırlayan etmenlerdir.

İkizlik, üçüzlük gibi çoklu doğumlar hastalığa yatkın kuzuların doğmasına sebep olur. Gebeyken annelerin kötü beslenmeleri, ağız sütünün kalitesiz ve miktar olarak yetersiz olması hallerinde doğumu takip eden 2-3 gün içinde Islak Ağız Hastalığı ortaya çıkar.

Hasta kuzuların alt çeneleri ıslaktır. Karınları şişkin, gergin olur. Çoğunlukla kabızlık ortaya çıkar. Kuzu kabız olduğunda anne karnındayken biriken dışkıyı (mekonyum) dışarı atamaz. Bağırsaklarda biriken ve hızla üreyen E. coli toksin (zehir) salgılamaya başlar. Toksinler birikip kana karışır. Kuzular endotoksemi ve endotoksik şok sebebiyle ölürler.

Emmeye istek göstermeyen, karnı şişmiş, gerilmiş, durgun, halsiz, yatar vaziyette olan kuzuların iyi bir gözlem ile erken teşhis edilerek derhal tedaviye alınması gerekir. Yaşam gücü azalmış bu tip kuzuların tedaviye yanıt vermesi genellikle %20 oranında başarılı olur. Ne yazık ki; ölüm oranı yüksektir.

Birçok hastalıkta olduğu gibi, koruma önemlidir. Koruma ucuz ve garantili bir yöntemdir. Annelere doğuma yakın dönemde mutlaka E. coli’den koruyacak aşı yapılmalı, doğumdan hemen sonra ise kuzulara E. coli’ye karşı hazırlanmış antiserum uygulanmalıdır.

Barınaklarda ‘’Kuru ve Temiz’’ sistemine dikkat edilmeli, kuzular doğum sonrası iyi gözlenmeli, annelerin beslenmesine özen gösterilmelidir.

Gebe koyunlar enerji, protein, vitamin ve mineral yönünden eksiksiz beslenmeli, doğumdan hemen sonra yavru suları ve eşler derhal ortamdan uzaklaştırılmalıdır.

Hasta kuzuların tedavisi her zaman başarılı olmasa da, tedavide yapılacak ilk iş ağızdan sıvı desteğidir. Gerekli elektrolitleri içeren sıvı destekleri vakit kaybedilmeden verilmelidir. Ağızdan veya enjeksiyon tarzında antibiyotik kullanımı erken safhalarda belki yarar sağlayabilir. Yangı gidericiler kullanılabilir. Bağırsakların boşalması için sabunlu suyla lavman yapılabilir.

Anlaşılacağı gibi; tüm bu tedavi girişimlerine gerek kalmaması için ‘’koruma’’ daima ön planda tutulmalı, ihmale yer verilmeden aşılamalar yapılmalı, antiserumlar kullanılmalı, tüm hijyen kuralları yerine getirilmelidir

 
Etiketler: ISLAK, AĞIZLI, KUZULAR,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
24 Şubat 2020
ÇİFTLİK HAYVANLARINDA İÇ PARAZİTLERLE MÜCADELE
21 Okunma.
17 Şubat 2020
KUZULARDA BAKIR EKSİKLİĞİ
54 Okunma.
27 Ocak 2020
İŞKEMBEDEKİ YABANCI CİSİMLER
76 Okunma.
20 Ocak 2020
UZUN SÜRELİ ANTİBİYOTİK KULLANIMI
72 Okunma.
23 Aralık 2019
KUZULAR ÖLMESİN
501 Okunma.
16 Aralık 2019
TÜRKİYE’DE HAYVANCILIĞIN SON 40 YILI
108 Okunma.
18 Kasım 2019
SÜT SIĞIRCILIĞI İŞLETMELERİNDE HAYVAN REFAHI
95 Okunma.
04 Kasım 2019
KOYUNLARDA FLUSHİNG
223 Okunma.
31 Ekim 2019
GÜNEŞ IŞIĞINA DUYARLILIK
120 Okunma.
22 Ekim 2019
BUZAĞILAR RİSK ALTINDA
181 Okunma.
02 Ekim 2019
BİYOGÜVENLİK
211 Okunma.
25 Eylül 2019
4H
191 Okunma.
02 Eylül 2019
BOĞA SEKTÖRÜNDE YENİ GENETİK İNDEKSLER:
232 Okunma.
19 Ağustos 2019
SARIYA BOYANMIŞ BUZAĞILAR
253 Okunma.
05 Ağustos 2019
KOYUN-KEÇİ VEBASI
302 Okunma.
22 Temmuz 2019
CAE
301 Okunma.
18 Temmuz 2019
CILIZ KUZULAR
288 Okunma.
02 Temmuz 2019
SÜT TAŞI
427 Okunma.
17 Haziran 2019
BEYAZ KARACİĞER
381 Okunma.
10 Haziran 2019
İNEKLERDE SİNİRSEL BOZUKLUKLAR
752 Okunma.
31 Mayıs 2019
İNEKLERİN MEMELERİNDE YARA
632 Okunma.
27 Mayıs 2019
BUZAĞILARDA GÖBEK ŞİŞLİĞİ
292 Okunma.
23 Mayıs 2019
MASTİTİS VE İNSAN
367 Okunma.
13 Mayıs 2019
KEÇİLERDE MASTİTİS
1142 Okunma.
29 Nisan 2019
İNEKLER ZAYIFLARSA
847 Okunma.
22 Nisan 2019
ÜLKEMİZDEKİ ETÇİ KOYUN IRKLARI
1498 Okunma.
15 Nisan 2019
ETÇİ KOYUN IRKLARI
3199 Okunma.
08 Nisan 2019
KEÇİLER ZAYIFLIYORSA
377 Okunma.
01 Nisan 2019
AĞIZ SÜTÜ
468 Okunma.
18 Mart 2019
KOYUN VE KUZULARDA SİNİRSEL HASTALIKLAR
1510 Okunma.
11 Mart 2019
KOYUNLAR NEDEN DÜŞÜK YAPAR
1089 Okunma.
26 Şubat 2019
HAYVANCILIKTA PROFESYONELLİK
531 Okunma.
21 Şubat 2019
KURALLARA UYMALIYIZ
405 Okunma.
11 Şubat 2019
KUZULARDA TOPALLIK
589 Okunma.
04 Şubat 2019
KOYUNLARDA TOPALLIK
860 Okunma.
30 Ocak 2019
HAYVANLARDA TOKSOPLAZMOZ
690 Okunma.
17 Ocak 2019
BUZAĞILARDA SU ZEHİRLENMESİ
646 Okunma.
07 Ocak 2019
ODUN DİL, YUMRU ÇENE
1912 Okunma.
28 Aralık 2018
İneklerde Böbrek Yangısı
1166 Okunma.
Haber Yazılımı